Panik Atak Nedir ve Panik Bozukluk Nedir? İkisi arasındaki fark nedir?
Panik ataklar, aniden ortaya çıkan ve genellikle başladıktan sonra 10 dakika içinde şiddetlenen, ardından hemen sona eren anksiyete durumlarıdır. Panik bozukluk ise tekrarlayan, beklenmeyen panik atakları ve bu ataklarla ilişkili bir aylık süre veya daha fazla süren endişe durumunu içerir.
Kişi bu durumlarla birlikte şu duyguları yaşayabilir ;
- Yoğun korku
- Hızlı kalp atışı
- Boğulma ya da nefes alamama hissi
- Öleceğine dair inanç
- Duygusal gerçek dışılık veya kendinden uzaklaşma hissi
Panik ataklar son derece hoş olmayan ve korkutucu olabilen durumlar içerir. Eğer bu belirtileri yaşadıysanız, bir sağlık uzmanına başvurmanız önemlidir. Bu profesyonel size resmi bir teşhis koyabilir ve altında yatan fiziksel bir neden olup olmadığını kontrol edebilir.
Panik Atak Ne Kadar Sürer?
Panik ataklar genellikle 5 ila 20 dakika arasında sürer, ancak bazı kişiler saatlerce süren ataklar yaşayabilir.
Panik Ataklar Ne İçin Tetiklenir?
Panik atakların genellikle spesifik bir tetikleyeni yoktur. Ancak bir fobiye sahip olan insanlar, panik ataklara yol açabilen fobi ile ilgili tetikleyiciler yaşayabilirler. Örneğin, iğne korkusu olan bir kişi, bir tıbbi test için kan vermesi gerektiğinde bir panik atak yaşayabilir. Bazı insanlar için, panik atak geçirmekten korkmak bile yeterli olabilir.
Panik Atak ve Panik Bozukluk Tanısı ve Testleri
Sağlık uzmanınız, semptomlarınızı ve tıbbi geçmişinizi değerlendirecek ve panik atakları taklit edebilecek kalp hastalığı, tiroid hastalığı ve solunum sorunları gibi benzer semptomlara neden olabilecek tıbbi durumları dışlamak için testler yapabilir. Altında yatan fiziksel bir neden olmadığında, sağlık uzmanınız semptomlarınıza ve risk faktörlerinize dayanarak bir teşhis koyabilir.
Panik Bozukluk Nasıl Teşhis Edilir?
Tıbbi veya ruhsal sağlık uzmanları, panik bozukluğu, tekrarlayan, beklenmeyen panik atakları ve bu ataklarla ilişkili bir ay veya daha uzun süren belirtilerle teşhis edebilir.Bu belirtiler şunlardır:
Daha fazla panik atak veya bunların sonuçları hakkında sürekli endişe.
Tetikleyebileceğini düşündüğünüz durumları önlemek için davranış değişiklikleri.
Ek olarak, atakların doğrudan bir madde veya genel bir tıbbi durumun etkileri olmadığından emin olunmalıdır.
Panik Atak ve Panik Bozukluk Nasıl Tedavi Edilir?
Panik atakları ve panik bozukluğu tedavi etmek için psikoterapi, ilaçlar veya ikisinin bir kombinasyonu oldukça etkili yöntemlerdir.
Tedavi süresi, durumun şiddeti ve tedaviye verdiğiniz yanıta bağlı olarak değişebilir.
Psikoterapi:
Bilişsel davranış terapisi (CBT):
Bu, sizi panik atak tetikleyen şeye yavaşça ve tekrarlayarak maruz bırakmayı içerir. Zaman içinde, bu duruma karşı kaygılanmak yerine rahat hissetmeyi öğrenir ve bu süreç boyunca anksiyetenizi yönetmek için nefes alma gibi rahatlama tekniklerini öğrenirsiniz.
Maruz bırakma terapisi:
Bu terapi türünde, düşüncelerinizi ve duygularınızı bir ruh sağlığı profesyoneli ile paylaşarak panik atak tetikleyicilerini tanımlamanıza yardımcı olunur. Tetikleyicilere farklı tepki vermeye başladıkça, ataklar azalabilir ve nihayetinde durabilir.
İlaçlar, Antidepresanlar:
Bazı antidepresanlar, panik atakları daha az sık veya daha hafif hale getirebilir.
Anksiyete ilaçları:
Benzodiazepinler, panik atakları tedavi etmek ve önlemek için sıklıkla reçete edilir. Bunlar, anksiyeteyi azaltmaya yardımcı olabilir, ancak bağımlılık potansiyeline sahiptir, bu nedenle dikkatli bir şekilde kullanılmalıdır.
Panik Atakları Nasıl Önleyebilirim?
Panik atak tetikleyicilerinizi belirlemenize yardımcı olacak bir sağlık uzmanınız olabilir. Psikoterapi sırasında, tetikleyici olayları yönetmek ve atakları önlemek için stratejiler öğrenirsiniz. Ayrıca, panik atak riskinizi azaltmak için: Kafein, alkol ve sigaradan kaçının. Bu maddeler panik atakları daha kötü hale getirebilir. Stresi yönetmek, gerilimi hafifletmek ve ruh halinizi iyileştirmek için düzenli egzersiz yapın. Sağlıklı bir diyet sürdürün. Stresi sağlıklı yollarla yönetin. Bitkisel takviyeler veya reçetesiz ilaçlar almadan önce sağlık uzmanınıza danışın, çünkü bazı maddeler anksiyeteyi artırabilir.
Panik Atak ve Panik Bozukluğun Prognozu:
Tedavi ile çoğu kişi panik atakları veya panik bozukluğu yaşayan kişiler daha iyi hale gelir. Ancak tedavi olmadan, panik bozukluğu olan kişilerin intihar düşüncesi riski artabilir ve bu durum sosyal işlevselliklerini etkileyebilir.
Panik Atak Nasıl Durdurulabilir?
Panik atak başladıktan hemen sonra doğrudan durdurmanın bir yolu olmasa da, saldırı sırasındaki semptomları yönetmek için şu adımları atabilirsiniz:
Derin nefes alıştırması yapmak:
Hiperventilasyon, panik atakların bir semptomudur ve bu nedenle derin nefes alıştırması, panik semptomlarını azaltabilir. Burnunuzdan yavaşça, derinlemesine ve nazikçe nefes alın, ardından ağzınızdan yavaşça nefes verin. Gözlerinizi kapatın ve nefesinize odaklanın.
Panik atak olduğunun farkında olmak:
Tehlikeli bir sağlık durumu değil, sadece bir panik atak olduğunun farkında olmak, deneyimlediğiniz korkuyu yönetmenize yardımcı olabilir. Kendinize hatırlatın ki atak geçicidir ve geçecektir.
Kaslarınızı rahatlatmak:
Anksiyete atakları, kaslarınızı sıkmanıza neden olabilir. Gerginliği azaltmak ve şu anın tadını çıkarmak için bir kas grubuna odaklanarak zamanla kaslarınızı gevşetmeye çalışın.
Mindfulness uygulamak:
Panik atak, gerçeklikten veya vücudunuzdan kopma hissi yaratabilir. Mindfulness uygulamak ve şu anın tadını çıkarmak, düşüncelerinizi merkezleştirmenize ve kendinizi yerine koymamanıza yardımcı olabilir.
Önemli bir not:
Eğer sık sık panik ataklar geçiriyorsanız, tıbbi tedavi için bir uzmana başvurmanız önemlidir.
Birisinin Panik Atağını Nasıl Yardımcı Olabilirim?
Eğer tanıdığınız birisi panik atağa uğrarsa, onlara yardımcı olmak için şu adımları atabilirsiniz:
Onlarla kalın ve sakin olun.
İhtiyaçlarını sormak.
Onlara kısa, basit cümlelerle konuşmak.
Şu anki duruma odaklanmalarına yardımcı olmak.
Derin nefes almalarına yardımcı olmak için beşe kadar sayarak yavaşça nefes almalarına yardımcı olun.